Türkiye, yıllardır deprem gerçeğiyle yüzleşirken, yerin derinliklerinden gelen bir başka büyük tehlike olan volkanik aktiviteler yeniden gündeme taşındı. CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, TBMM'de düzenlediği basın toplantısında, kamuoyunun ve devlet planlamalarının deprem odaklı ilerlemesinin bir eksiklik olduğunu vurguladı. Türkiye'nin farklı bölgelerinde yer alan ve "uyuyan dev" olarak nitelendirilen aktif volkanik dağların ciddi bir risk teşkil ettiğini belirten Gürer, toplamda 14 ilin bu durumdan doğrudan etkilenebileceği uyarısında bulundu. Bilimsel veriler ışığında hazırlanan raporların acilen eylem planlarına dahil edilmesi gerektiğini ifade eden Gürer’in açıklamaları, afet yönetimi konusunda yeni bir tartışmanın fitilini ateşledi.
Hasan Dağı ve Tuz Gölü Tesisleri Risk Altında mı?
Milletvekili Gürer, özellikle İç Anadolu bölgesindeki sismik ve volkanik hareketliliğe dikkat çekti. MTA verilerine dayanarak Hasan Dağı ve Erciyes çevresinde 20 farklı noktada gaz çıkışlarının tespit edildiğini hatırlatan Gürer, Tuz Gölü Doğalgaz Depolama Tesisi’nin güvenliği konusunda endişelerini dile getirdi. Yetkililerin tesis ile dağ arasındaki 64 kilometrelik mesafeyi güvenli bulduğunu ifade eden Gürer, bilim insanlarının olası bir patlamanın 100 kilometrelik devasa bir alanı etkileyebileceğine dair uyarılarını hatırlattı. Bölgedeki Ecemiş ve Tuz Gölü fay hatlarının varlığı, volkanik hareketlilik riskini daha da karmaşık bir hale getiriyor.
Türkiye’nin Aktif Volkanik Dağları ve Tehlike Haritası
Türkiye'de tarihsel süreçte faaliyet göstermiş ve jeolojik olarak "aktif" kabul edilen çok sayıda volkan bulunuyor. Gürer, Erciyes, Nemrut, Ağrı ve Karacadağ gibi dev kütlelerin yanı sıra toplam 14 alanda volkanik aktivite riskinin sürdüğünü belirtti. Özellikle Niğde sınırlarındaki Göllüdağ ve Hasan Dağı’nın son 10 bin yıl içinde aktivite gösterdiğini söyleyen Gürer, "Hasan Dağı’nın yaklaşık sekiz bin yıl önce faaliyete geçtiği biliniyor; Çatalhöyük kazılarındaki 8.600 yıllık çizimler bu patlamaların canlı şahididir" dedi. Bu durum, volkanik riskin sadece teorik bir ihtimal değil, tarihsel bir gerçek olduğunu kanıtlıyor.
İRAP Planlarında Volkanik Risk Eksikliği Eleştirisi
Afet yönetimi anlayışının kriz yaşanmadan önce tedbir alma yönünde değişmesi gerektiğini savunan Gürer, yerel yönetimlerin hazırladığı İl Risk Azaltma Planları'ndaki (İRAP) eksikliklere sert tepki gösterdi. Niğde Valiliği koordinasyonundaki planlarda volkanik tehlikelere yer verilmemesini eleştiren milletvekili; Aksaray, Kayseri, Nevşehir, Konya, Kars, Bitlis, Ağrı, Van, Isparta, Manisa ve Diyarbakır gibi riskli illerin eylem planlarının derhal güncellenmesi çağrısında bulundu. Aktif volkanların gerçek zamanlı izlenmesi için teknolojik bir sistem kurulması gerektiğini belirten Gürer, "Gaz çıkışlarının canlılar ve tarım üzerindeki etkileri araştırılmalıdır" şeklinde konuştu.