Ticaret Bakanlığı, indirimli satış kampanyalarında artan tüketici şikayetleri ve tespit edilen ihlaller üzerine denetimlerini sıkılaştırdı. Özellikle “yüzde 50 + yüzde 20 + yüzde 10” gibi peş peşe sunulan indirim oranlarının tüketicilerde yanlış algı oluşturması mercek altına alındı. Bakanlık, indirimli satış reklamlarının Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği hükümlerine uygun hazırlanmasını isterken, yanıltıcı kampanyalar nedeniyle ağır idari para cezalarının uygulanabileceği belirtildi. Denetimlerde kampanya şartlarının açık ve anlaşılır şekilde tüketiciye sunulması gerektiği vurgulandı.
Peş Peşe İndirim Oranları Mercek Altına Alındı
Ticaret Bakanlığı’nın denetimlerinde dikkat çeken uygulamalardan biri, “yüzde 50 + yüzde 20 + yüzde 10” şeklinde ardışık olarak duyurulan indirim kampanyaları oldu. Bu tür hesaplamaların tüketiciler tarafından indirim oranlarının doğrudan toplanması şeklinde algılanabildiği ve yanlış bir fiyat beklentisi oluşturabildiği belirtildi.
Bakanlık, indirimli satış reklamlarının tüketiciyi yanıltmayacak şekilde hazırlanması gerektiğine dikkat çekti. Kampanyalarda kullanılan oranların, fiyatların ve indirim hesaplamalarının açık ve anlaşılır olması istenirken, tüketicide gerçekte olmayan bir avantaj algısı oluşturan uygulamaların denetleneceği ifade edildi.
Küçük Puntolu Kampanya Şartlarına Dikkat
Denetimlerde, reklamların ana metninde tüm ürünlerde indirim uygulanıyormuş gibi bir izlenim oluşturulmasına rağmen çok sayıda ürünün dipnotlarla kampanya dışında bırakıldığı da tespit edildi.
Kampanya şartlarının okunamayacak kadar küçük veya silik puntolarla verilmesi de öne çıkan ihlaller arasında yer aldı. Ayrıca indirimli satışların başlangıç ve bitiş tarihlerinin belirtilmemesi ve tüketicilerin kampanya kapsamı konusunda yeterince bilgilendirilmemesi de incelemeye alınan uygulamalar arasında bulunuyor.
Bakanlık, reklamların ana mesajı ile kampanya şartlarının birbiriyle uyumlu olması gerektiğini vurguluyor.
Referans Fiyat Uygulamaları da Denetleniyor
Sadakat kartı kampanyalarında kullanılan referans fiyatlar da Bakanlığın denetim alanlarından biri oldu. Bazı kampanyalarda referans fiyatların gerçeğe aykırı şekilde yüksek gösterildiği ve böylece indirim oranının olduğundan daha fazla olduğu izleniminin yaratıldığı tespit edildi.
Ticaret Bakanlığı, indirimli satış kampanyalarında tüketicinin gerçek fiyat avantajını açık şekilde görebilmesini istiyor. Yanıltıcı referans fiyat kullanımı, gerçeği yansıtmayan indirim oranları ve kampanya kapsamını gizleyen uygulamalar mevzuat çerçevesinde yaptırımla karşılaşabilecek.
Cezalar 39,9 Milyon Liraya Kadar Çıkabiliyor
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında mevzuata aykırı reklamlarla ilgili reklam verenler, reklam ajansları ve mecra kuruluşları hakkında yaptırım uygulanabiliyor.
Reklam Kurulu, ihlalin niteliğine göre reklamın durdurulmasına, aynı yöntemle düzeltilmesine veya idari para cezası verilmesine karar verebiliyor. İdari para cezalarının reklamın yayımlandığı mecraya göre 99 bin 339 liradan başlayarak 39 milyon 916 bin 524 liraya kadar çıkabildiği belirtildi.
Ceza belirlenirken haksız kazancın büyüklüğü, tüketicinin uğradığı zarar ve ihlali gerçekleştiren tarafın kusur durumu dikkate alınıyor.
Bakanlıktan Önce Bilgilendirme Sonra Denetim
Ticaret Bakanlığı, hem tüketicilerin mağduriyet yaşamaması hem de işletmelerin yüksek tutarlı cezalarla karşılaşmaması amacıyla ilgili meslek kuruluşları ve üyelerine yönelik bilgilendirmelerde bulundu.
Bakanlık uzmanları, reklam ve kampanyaların yürürlükteki mevzuata uygun şekilde hazırlanması gerektiğini vurguladı. Spekülatif fiyat hareketlerine yol açan ve dürüstlük kuralına aykırı olduğu değerlendirilen ticari uygulamaların da yakından izlenmeye devam edileceği belirtildi.
İndirim kampanyası düzenleyen işletmeler açısından açık, anlaşılır ve gerçeği yansıtan reklam kullanımı daha da önem kazanırken, tüketicilerin de kampanya şartlarını ve gerçek indirim oranlarını dikkatle incelemesi gerekiyor.