Salep bahçesinde gerçekleştirilen hasat programında üreticiler tarafından salep sökümü yapıldı. Hasadın ardından 15 Temmuz Şehitler Meydanı'nda kurulan stantlarda vatandaşlara sıcak salep dağıtılırken, bölgeye özgü çeşitli yerli ve doğal ürünler de sergilendi. Etkinlik, hem üreticiler hem de vatandaşlar tarafından yoğun ilgi gördü.
Programda konuşan Samsun İl Tarım ve Orman Müdürü Kemal Yılmaz, salep üretiminin Samsun'da son yıllarda önemli bir gelişim gösterdiğini belirterek, 2016 yılından itibaren ürün üzerinde yoğun çalışmalar yürütüldüğünü söyledi. Yılmaz, 'Özellikle Samsun ilimizde 2016 yılından bu yana salep üretimi konusunda ciddi çalışmalar yapılıyor. İlk etapta deneme projesi kapsamında doğadan salep fideleri toplandı. Toplanan fideler arasından ekonomik olarak yetiştirilebilecek türler çoğaltılarak üretime kazandırıldı. 2020 yılında sadece 3 dekar alanda ve 55 üreticiyle yapılan üretim, 5 yıl içerisinde büyük bir gelişim gösterdi. 2025 yılı itibarıyla üretim alanı 35 dekardan 106 dekara yükseldi. Üretici sayısı ise 35'ten 165'e çıktı' dedi.
Kentte salep üretiminin her geçen yıl arttığını ifade eden Yılmaz, 'Şu an itibarıyla 2025 yılında yaklaşık 55 tonluk üretim söz konusu. Bunun 44 tonu, 6 üreticimiz tarafından çoğaltım amaçlı gerçekleştiriliyor. 88 dekar alanda çoğaltım amaçlı üretim yapılırken, geri kalan 18 dekarlık alanda ise gıda amaçlı salep üretimi gerçekleştiriliyor. Salep konusunda çalışmalarımız artarak devam edecek' diye konuştu.
19 Mayıs Ekolojiler Eğitim ve Yardımlaşma Derneği Başkanı Hakkı Karaman ise salebin doğadan korunarak tarımsal üretime kazandırılmasının büyük önem taşıdığına dikkat çekti. Karaman, 'Çocukluk yıllarımızdan beri bildiğimiz ve yaptığımız bir işti. 2016 yılında bakanlığımıza başvurarak, üniversitemizin desteğiyle salebin doğadan tarlaya taşınması için izin aldık ve ilk etapta 7 dönümlük bir alanda üretime başladık. Daha sonra kurumlarımızın destekleriyle bölgemizde üretim yaygınlaştı. Salep, doğadan toplanması yasak olan ve uluslararası sözleşmelerle koruma altında bulunan endemik bir tür. Doğadan kaçak toplamanın cezası bugün yaklaşık 699 bin lira civarında' ifadelerini kullandı.
Üretim çalışmalarının sürdürülebilir şekilde devam ettiğini belirten Karaman, 'Üretilebilen 5-6 çeşit üzerinde yoğunlaştık. Dernek çatısı altında çiftçilerimizin ürünlerini paketleyip işleyerek piyasaya sunuyoruz. Aynı zamanda tohumluk üretimine de ağırlık veriyoruz. Türkiye'de yıllık yaş tüketim yaklaşık bin ton civarında. Bu üretimi artırıp yaygınlaştırabilirsek doğadaki tahribatı da önlemiş olacağız. Hedefimiz hem üretimi artırmak hem de doğal yaşamı korumak' dedi.
19 Mayıs Belediye Başkanı Osman Topal da ilçenin salep üretiminde önemli bir merkez haline geldiğini belirterek ürünün tanıtımı için yoğun çaba gösterdiklerini söyledi. Topal, 'Son 5 yıldır İstanbul, Ankara ve Samsun başta olmak üzere Türkiye'nin çeşitli illerinde düzenlenen üniversite festivallerine katılarak ürünümüzü tanıtıyoruz. Gittiğimiz yerlerde insanlara salep ikram ediyor, hediyelik olarak götürüyoruz. Böylece hem ilçemizin hem de ürünümüzün tanıtımını yapıyoruz. Salep, emeğin karşılığını veren ender ürünlerden biri. Ekonomik değeri oldukça yüksek. Aynı zamanda Türkiye'nin sertifikalı tek aromatik bitki türlerinden biri olan salebin merkezi artık 19 Mayıs ilçemizdir' diye konuştu.
Düzenlenen etkinlikte üreticiler, salebin bölge ekonomisine önemli katkı sağladığını ifade ederken, vatandaşlar da doğal ürünlerin sergilendiği stantlara yoğun ilgi gösterdi.