Suça sürüklenen çocuklar için yeni düzenleme Meclis’te
Suça sürüklenen çocuklara yönelik cezaları ağırlaştıran kanun teklifi Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunuldu. AK Parti tarafından hazırlanan ve yedi farklı kanunda değişiklik öngören teklifle, belirli suçları işleyen 15-18 yaş grubundaki çocuklar hakkında hâkimin takdirine bağlı olarak ceza indirimi uygulanmamasının önü açılıyor. Düzenlemede tekerrür yaş sınırının düşürülmesi, çocuk hükümlülere yönelik infaz sisteminin değiştirilmesi, ebeveynlerin sorumluluklarının artırılması ve ateşli silahların çocukların eline geçmesini önlemeye yönelik yeni cezalar yer alıyor. Teklifin Meclis tatile girmeden Genel Kurul’dan geçirilmesi hedefleniyor.
15-18 yaş grubuna müebbet hapis uygulanabilecek
AK Parti Grup Başkanvekili Leyla Şahin Usta, yeni düzenlemeyle kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarını işleyen 15-18 yaş grubundaki çocuklara yönelik cezaların ağırlaştırılacağını açıkladı. Türk Ceza Kanunu’nun 31’inci maddesinde yapılması planlanan değişiklikle hapis cezalarının alt ve üst sınırları artırılacak. Kasta dayalı kusurun ağırlığı, suçun işleniş biçimi ve daha önce kasıtlı bir suçtan hapis cezası alınması gibi unsurlar değerlendirilecek. Hâkim, bu şartları dikkate alarak herhangi bir ceza indirimi uygulamayabilecek. Böylece belirli suçlarda müebbet hapis cezası verilmesinin önü açılacak.
Tekerrür yaş sınırı 18’den 15’e düşürülecek
Kanun teklifinin dikkat çeken maddelerinden biri de tekerrür hükümlerine ilişkin yaş sınırının değiştirilmesi oldu. Türk Ceza Kanunu’nda tekerrür hükümlerinin uygulanma yaşı 18’den 15’e indirilecek. Düzenlemeyle özellikle suç örgütlerinin 15-18 yaş grubundaki çocukları suç faaliyetlerinde kullanmasının önlenmesi amaçlanıyor. Çocukların suç örgütleri tarafından istismar edilmesinin mevcut sistemin yeniden değerlendirilmesini zorunlu hale getirdiğini belirten Usta, yeni hükümlerin caydırıcılığı artıracağını ifade etti. Teklifte suçun önlenmesi, toplumsal huzurun güçlendirilmesi ve infaz adaletinin sağlanmasına yönelik değişiklikler bulunuyor.
Ailelere verilecek cezalar artırılacak
Teklifle Türk Ceza Kanunu’nda yer alan “Aile Hukukundan Kaynaklanan Yükümlülüğün İhlali” suçuna ilişkin ceza sınırlarının da artırılması öngörülüyor. Çocuğun gelişiminde ailenin temel rolüne dikkat çekilen düzenlemede, ebeveynlerin çocukları üzerindeki sorumluluğunun güçlendirilmesi hedefleniyor. Aile hukukundan kaynaklanan yükümlülüğün ihlali sonucunda çocuğun kasten öldürme veya neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçu işlemesi halinde ebeveynlere verilecek cezalar ağırlaştırılacak. Buna göre söz konusu cezanın yarısından iki katına kadar artırılabilmesine imkân tanınacak.
Çocuk hükümlüler için infaz sistemi değişecek
Yeni düzenlemeyle çocuk hükümlülerin cezalarının infazına doğrudan çocuk eğitimevlerinde başlanması uygulaması değiştirilecek. Teklif yasalaşırsa çocuk hükümlüler öncelikle çocuk kapalı ceza infaz kurumlarına gönderilecek. Hükümlünün iyi halli olduğunun tespit edilmesi halinde daha sonra eğitimevine ayrılmasına imkân sağlanacak. Düzenlemeyle çocuk hükümlülerin davranışlarının ve infaz sürecindeki durumlarının değerlendirilmesi amaçlanıyor. İnfaz sisteminde yapılması planlanan bu değişiklik, teklifin çocuklara yönelik ceza ve rehabilitasyon hükümleri arasında önemli bir yer tutuyor.
Koşullu salıverilme hesabında yeni uygulama
Kasten öldürme, cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti ile suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçlarında koşullu salıverilme hesabı da değiştirilecek. Mevcut uygulamada çocuğun 15 yaşını dolduruncaya kadar infaz kurumunda geçirdiği bir gün, iki gün olarak kabul ediliyor. Teklifin yasalaşması halinde bu uygulamadan vazgeçilecek. Söz konusu suçlar bakımından infaz kurumunda geçirilen bir gün, koşullu salıverilme süresinin hesaplanmasında bir gün olarak dikkate alınacak.
Çocuğun silaha ulaşmasına neden olana hapis cezası
Kanun teklifinde ateşli silahların çocukların eline geçmesini önlemeye yönelik yeni bir ceza hükmü de bulunuyor. Ateşli silahını gerekli dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde muhafaza ederek silahın çocuk tarafından ele geçirilmesine neden olan kişi hakkında hapis cezası uygulanması öngörülüyor. Teklife göre bu kişiler bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla karşı karşıya kalabilecek. Düzenlemeyle silah sahiplerinin muhafaza sorumluluğunun artırılması ve çocukların ateşli silahlara erişmesinin önlenmesi amaçlanıyor.
Kanun teklifindeki başlıca değişiklikler
Düzenleme alanı Teklifte öngörülen değişiklik
15-18 yaş grubu Belirli suçlarda hâkim kararıyla ceza indirimi uygulanmaması
Tekerrür hükümleri Yaş sınırının 18’den 15’e düşürülmesi
Ebeveyn sorumluluğu Bazı durumlarda cezaların yarısından iki katına kadar artırılması
Çocuk hükümlüler İnfaza çocuk kapalı cezaevinde başlanması
Koşullu salıverilme Bir günlük infaz süresinin bir gün olarak hesaplanması
Silah muhafazası Çocuğun silaha ulaşmasına neden olana 1-3 yıl hapis
Suça sürüklenen çocuklara ilişkin teklifin Meclis tatile girmeden Genel Kurul’dan geçirilmesi hedefleniyor. Düzenlemenin yasalaşması halinde cezalar, tekerrür hükümleri, ebeveyn sorumluluğu ve çocuk hükümlülerin infaz süreçlerinde kapsamlı değişiklikler uygulanacak. Teklife ilişkin düşüncelerinizi paylaşabilirsiniz.