Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün (FAO) 2024 verileri, Türkiye’de kırmızı et sektöründeki çarpıcı çelişkiyi net biçimde ortaya koydu. Rapora göre Türkiye, 2024 yılında 1 milyon 496 bin ton sığır eti üretimiyle Avrupa’nın en büyük üreticisi oldu. Bu rakamla dünyada da ilk 10 ülke arasına giren Türkiye, üretim kapasitesi açısından güçlü bir tablo çizdi. Ancak aynı başarı, tüketim rakamlarına yansımadı.
Üretim Var, Tüketim Yok
FAO verileri ve Tarım Yazarı Gazi Kutlu’nun değerlendirmelerine göre Türkiye’de kişi başına yıllık kırmızı et tüketimi yalnızca 27,7 kilogram seviyesinde kaldı. Bu oranla Türkiye, Avrupa Birliği ülkeleri içinde kırmızı eti en az tüketen üçüncü ülke konumuna düştü. Türkiye, sadece Moldova ve Ukrayna’nın önünde yer alabildi.
Uzmanlara göre bu tablo, üretimden çok fiyat ve alım gücü krizinin sonucu. Et üretiminin artmasına rağmen fiyatların hızla yükselmesi, geniş kesimlerin kırmızı ete erişimini fiilen imkânsız hale getirdi.
Fiyatlar Küresel Eğilimden Koptu
Finansal analist İnan Mutlu’nun TÜİK ve Dünya Bankası verileriyle yaptığı analiz, Türkiye’deki fiyat artışlarının küresel piyasalardan tamamen ayrıştığını ortaya koydu. 2021 yılında 100 seviyesinde olan dana eti fiyat endeksi, 2025 yılı sonunda 1.026 seviyesine yükseldi. Aynı dönemde dünya genelinde dana eti fiyatlarındaki artış yalnızca yüzde 28 oldu.
Bu veriler, Türkiye’de kırmızı etin artık temel gıda olmaktan çıkıp lüks tüketim ürününe dönüştüğünü gösterdi.
Etiketler Sofradaki Krizi Doğruluyor
Ulusal Kırmızı Et Konseyi’nin Ocak 2026 verileri de tabloyu doğruladı. Türkiye genelinde dana bıçak yağsız etin ortalama kilogram fiyatı 588,46 TL, kuzu etinin ortalaması ise 562,20 TL olarak kaydedildi. Bölgesel bazda ise fiyatlar daha da yükseldi. Marmara Bölgesi’nde kuzu etinin kilosu 675 TL’ye, Karadeniz Bölgesi’nde dana etinin kilosu 606 TL’ye kadar çıktı.
Yıllık bazda dana etinde fiyat artışı yüzde 58,4, kuzu etinde ise yüzde 25,6 olarak hesaplandı. Aylık artış oranları da dikkat çekici seviyelere ulaştı.
Üretimle Sofra Arasındaki Kopuş Derinleşiyor
Uzmanlar, mevcut tablonun sürdürülemez olduğunu vurgularken, üretim politikalarının tek başına yeterli olmadığını belirtiyor. Girdi maliyetleri, yem fiyatları, ithalat politikaları ve gelir dağılımındaki bozulma çözülmeden, üretim artışının tüketiciye yansımasının mümkün olmadığı ifade ediliyor.
FAO verileriyle ortaya çıkan bu tablo, Türkiye’de kırmızı etin artık istatistiklerde bol, sofralarda ise yok olduğunu net biçimde gözler önüne seriyor.