TBMM’den Geçti: Emekliden Sürücüye Milyonları İlgilendiren Düzenleme
Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulunda kabul edilen “Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi” yasalaştı. Düzenleme; emeklilerden sürücülere, araç satın alacak vatandaşlardan kamu personeline kadar toplumun geniş bir kesimini ilgilendiren değişiklikler içeriyor. En düşük emekli aylığının yükseltilmesinin yanı sıra Özel Tüketim Vergisi sistemi, aday sürücülük kuralları, PTT personelinin çalışma modeli, siber güvenlik, kamu ihaleleri, nükleer enerji yatırımları, turizm teşvikleri ve özel öğretim kurumlarına yönelik yeni hükümler kabul edildi.
En Düşük Emekli Aylığı 23 Bin 552 Liraya Yükseltildi
Yeni kanunla birlikte en düşük emekli aylığı, 2026 yılı Temmuz ödeme döneminden itibaren 23 bin 552 liraya çıkarıldı. Düzenlemenin, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan yılın ilk altı aylık enflasyon verileri doğrultusunda uygulanacağı belirtildi.
Yapılan artış, en düşük emekli aylığı üzerinden ödeme alan vatandaşların gelirine doğrudan yansıyacak. Böylece Temmuz 2026 ödeme döneminden itibaren emeklilere yapılacak en düşük aylık ödeme 23 bin 552 lira olacak. Düzenleme, emekli aylıklarına ilişkin kanun teklifinin en fazla dikkat çeken maddelerinden biri oldu.
ÖTV Sisteminde Yeni Kriterler Devreye Girecek
Yasayla Özel Tüketim Vergisi sisteminde de önemli bir değişikliğe gidildi. Cumhurbaşkanına, araçların teknik ve çevresel özelliklerine göre vergi oranları ile matrahlarını belirleme yetkisi verildi.
Yeni sistemde motor gücü, silindir hacmi, batarya kapasitesi, emisyon değeri, menzil ve araç sınıfı gibi kriterler dikkate alınabilecek. Böylece araçların ÖTV oranları yalnızca motor hacmi üzerinden değil, farklı teknik özellikler değerlendirilerek de belirlenebilecek. Düzenleme, özellikle elektrikli ve farklı motor teknolojilerine sahip araçları satın almayı planlayan vatandaşları yakından ilgilendiriyor.
Kamu Alımlarında Karşılıklılık Esası Uygulanacak
Kamu alımlarında “pozitif mütekabiliyet” olarak adlandırılan yeni bir uygulamaya geçilecek. Avrupa Birliği ülkelerine tanınacak haklar ve avantajlar, karşılıklılık esasına göre belirlenecek.
Bu konuda karar alma yetkisi Cumhurbaşkanına verildi. Buna göre Türkiye’deki kamu alımlarında Avrupa Birliği ülkelerine sağlanacak imkânlar, söz konusu ülkelerin Türk şirketlerine ve yatırımcılarına tanıdığı haklara göre şekillendirilebilecek. Uygulamayla kamu ihalelerinde uluslararası karşılıklılık ilkesinin daha etkin biçimde kullanılması amaçlanıyor.
Aday Sürücülük Süresi İki Yıl Olacak
İlk kez ehliyet alanlar ile sürücü belgesi iptal edildikten sonra yeniden ehliyet almaya hak kazananlar, iki yıl boyunca aday sürücü olarak kabul edilecek.
Bu süre içerisinde belirlenen trafik ihlallerini tekrarlayan, 75 ceza puanını aşan veya 0,20 promilin üzerinde alkollü araç kullandığı tespit edilen aday sürücülerin belgeleri iptal edilecek. Ehliyeti iptal edilen kişilerin yeniden sürücü belgesi alabilmesi için sürücü kursuna katılması ve sınav sürecini tekrar başarıyla tamamlaması gerekecek. Yeni kurallar, trafik güvenliğinin artırılmasını hedefliyor.
Nükleer Enerji Yatırımlarına Vergi Teşviki
Kanun kapsamında nükleer enerji santrali yatırımlarına yönelik vergi teşvikleri de kabul edildi. Bu yatırımlar için damga vergisi, Katma Değer Vergisi ve kurumlar vergisi alanlarında çeşitli avantajlar sağlanacak.
Düzenlemede yer alan bazı vergi teşviklerinin 31 Aralık 2045 tarihine kadar uygulanması öngörülüyor. Nükleer enerji yatırımlarının uzun vadeli ve yüksek maliyetli projeler olması nedeniyle vergi destekleriyle yatırım süreçlerinin kolaylaştırılması amaçlanıyor. Teşviklerin kapsamı ve uygulanma koşulları ilgili mevzuat doğrultusunda belirlenecek.
Turizm İşletmelerine Sigorta Primi Desteği
Turizm işletme belgeli konaklama tesislerine yönelik yeni bir sigorta primi desteği getirildi. Belirlenen şartları taşıyan işletmelerin bazı dönemlere ait sigorta primlerinin bir bölümü İşsizlik Sigortası Fonu’ndan karşılanacak.
Düzenlemeyle turizm sektöründeki istihdamın korunması ve işletmelerin personel maliyetlerinin azaltılması hedefleniyor. Ayrıca imalat sektöründe istihdamı desteklemek amacıyla uygulanan teşvik programlarının süresi de 2028 yılının sonuna kadar uzatıldı. Böylece hem turizm hem de imalat sektörlerinde çalışanların istihdamının desteklenmesine yönelik uygulamalar devam edecek.
PTT Personelinin Çalışma Modeli Değişiyor
Yasayla PTT personelinin istihdam şekline ilişkin yeni hükümler kabul edildi. İş Kanunu kapsamı dışında kalan personelin idari hizmet sözleşmesiyle çalıştırılması kararlaştırıldı.
Yeni çalışma modeliyle PTT bünyesindeki personelin görev, yetki ve istihdam süreçlerinin yeniden düzenlenmesi amaçlanıyor. İdari hizmet sözleşmesi kapsamında çalışacak personelin özlük hakları ve çalışma esasları ilgili düzenlemelere göre belirlenecek. Kanun, PTT’nin personel yapısının yanı sıra kurum içindeki istihdam uygulamalarında da yeni bir dönemi beraberinde getirecek.
Siber Güvenlik Başkanlığının Yetkileri Genişletildi
Düzenlemeyle Siber Güvenlik Başkanlığının görev ve yetki alanı genişletildi. Dijital altyapı yönetimi, internet alan adları ve elektronik haberleşmeyle ilgili bazı yetkiler tek çatı altında toplandı.
Yeni hükümler kapsamında dijital sistemlerin korunması, siber tehditlerin önlenmesi ve kamu kurumları arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesi hedefleniyor. İnternet altyapısı ve elektronik haberleşme alanındaki bazı görevlerin Siber Güvenlik Başkanlığı bünyesinde yürütülmesiyle karar süreçlerinin daha bütüncül bir yapıya kavuşturulması amaçlanıyor.
Özel Öğretim Kurumlarına Yeni Yaptırımlar
Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Özel Öğretim Kurumları Kanunu’nda da değişiklik yapıldı. Kurum türüne uygun olmayan eğitim programlarını uygulayan özel öğretim kurumlarının açılma izinleri ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatları iptal edilecek.
Milletlerarası okulların Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı öğrencileri mevzuata aykırı şekilde kaydetmesi veya eğitim vermesi halinde de yaptırım uygulanacak. Türk vatandaşlığı kazanan öğrencilerin yasal süreden fazla okulda tutulması durumunda brüt asgari ücretin 20 katı tutarında idari para cezası kesilecek. Ayrıca kurumun faaliyet izni ve çalışma ruhsatı iptal edilebilecek.
Yanıltıcı Reklam ve İzinsiz Programlara Ceza
Özel öğretim kurumlarının izinsiz şekilde yerleşim planı değiştirmesi, yanıltıcı reklam yayımlaması veya öğrenci bilgilerini izinsiz kullanması gibi fiillere yönelik idari yaptırımlar yeniden düzenlendi.
Milli Eğitim Bakanlığından onay alınmadan ders programı uygulanması da yaptırım kapsamına alındı. Yeni hükümlerle özel öğretim kurumlarının faaliyetlerinin daha sıkı şekilde denetlenmesi ve öğrencilerin haklarının korunması amaçlanıyor. Kurallara aykırı hareket eden kurumlara uygulanacak cezalar, ihlalin niteliğine göre belirlenecek.
Genel Aydınlatma Desteği 2030’a Kadar Uzatıldı
Genel aydınlatma giderlerinin kamu tarafından karşılanmasına ilişkin uygulamanın süresi 2030 yılının sonuna kadar uzatıldı. Böylece cadde, sokak ve benzeri alanlardaki genel aydınlatma giderlerinin karşılanmasına yönelik mevcut uygulama devam edecek.
Kanun kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından sunulan bazı hizmetlerin ücretlendirilmesi ve döner sermaye uygulamalarına ilişkin yeni hükümler de kabul edildi. Bu düzenlemelerle ilgili hizmetlerin mali ve idari işleyişinin yeniden şekillendirilmesi hedefleniyor.
Sayıştay Savcılarının Atanma Şartları Değişti
Yeni düzenlemeyle Sayıştay savcılığına atanacak kişilerde aranacak eğitim ve mesleki tecrübe şartları yeniden belirlendi.
Adayların hukuk, siyasal bilgiler, iktisat, işletme veya iktisadi ve idari bilimler fakültelerinden mezun olması gerekecek. Yükseköğretim Kurulu tarafından denkliği kabul edilen yurt içi veya yurt dışındaki en az dört yıllık yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar da başvuru yapabilecek.
Adaylarda ayrıca yükseköğrenimlerini tamamladıktan sonra mali, iktisadi veya hukuki alanlarda kamu görevlisi olarak en az 10 yıl çalışmış olma şartı aranacak.
TBMM’de yasalaşan kapsamlı düzenleme; emekli aylıkları, araç vergileri, aday sürücülük, kamu personeli, turizm, eğitim, enerji ve siber güvenlik gibi birçok alanı doğrudan etkiliyor. Uygulamaların ayrıntıları ilgili kurumlar tarafından yapılacak ikincil düzenlemelerle şekillenecek.