Yüzyılı aşan mayanın bereketi
Gümüşhane’nin Kürtün ilçesine bağlı Araköy köyünde üretilen coğrafi işaret tescilli Araköy ekmeği, hem lezzeti hem de dayanıklılığıyla biliniyor. Yüz yılı aşkın süredir aynı ekşi maya ile yoğrulan bu ekmek, taş fırınlarda odun ateşinde 8 saatlik zahmetli bir sürecin sonunda sofralara ulaşıyor. Ortalama 4 kilogram ağırlığındaki her bir ekmek, hem doyuruculuğu hem de uzun süre bayatlamayan yapısıyla özellikle kalabalık sofraların vazgeçilmezi oluyor. Bir ekmeğin haftalık ihtiyacı karşılamasıyla ünlenen Araköy ekmeği, köyden çıkan eşsiz bir kültürel miras olarak dikkat çekiyor.
8 saatlik sabırla taş fırından sofraya
Araköy ekmeğinin yapımı başlı başına sabır ve ustalık gerektiriyor. Hamuru yalnızca un, su, tuz ve ekşi mayadan oluşan ekmek, hiçbir katkı maddesi kullanılmadan hazırlanıyor. Taş fırında odun ateşinde dört saat boyunca pişirilen ekmek, toplamda 8-9 saatlik bir emek sonucunda ortaya çıkıyor. Kalın kabuğu ve dolgun iç yapısı sayesinde günlerce tazeliğini koruyabiliyor. Bu özelliğiyle “diyetisyen gibi ekmek” olarak anılan Araköy ekmeği, hem sağlıklı hem de doyurucu bir besin kaynağı sunuyor.
Bir mahallenin adını değiştiren ekmek
Yoğun talep nedeniyle üretimin merkezi haline gelen köyün bir mahallesi artık “Ekmekçiler Mahallesi” olarak anılıyor. Bu durum, ekmeğin sadece lezzetiyle değil, sosyal yapıya etkisiyle de öne çıktığını gösteriyor. Gümüşhane Ticaret ve Sanayi Odası’nın girişimleriyle 2019’da “Coğrafi İşaret Tescil Belgesi” alan Araköy ekmeği, bu sayede geleneksel üretim yöntemlerini koruma altına aldı. Bugün yalnızca köyde değil, Türkiye’nin dört bir yanında, hatta New York ve Mekke gibi şehirlerde bile sofralara ulaşıyor.
Satışı kiloyla, ilgisi sınırların ötesinde
Araköy ekmeği, diğer ekmeklerden farklı olarak adetle değil kiloyla satılıyor. Ortalama 4 kilogramlık boyutu nedeniyle tek bir somun ekmek, normal bir ailenin bir haftalık ihtiyacını karşılayabiliyor. Üreticiler, ekmeği yalnızca köy ve yaylalara değil, aynı zamanda otobüs ve kargo aracılığıyla farklı şehirlere gönderiyor. Dilimlenip kurutularak peksimet haline getirilen kurusu ise tam bir yıl boyunca dayanabiliyor. Böylece hem günlük tüketim hem de uzun süreli saklama için farklı bir alternatif sunuyor.
Araköy ekmeğiyle ilgili görüşler
“Bu ekmek diyetisyen gibi, kilo aldırmaz.”
“Bir haftalık ihtiyacı karşılıyor, iki günde bitiyor.”
“Lezzetli, doyumlu ve katkısız olduğu için vazgeçilmez.”
