Emeklilik sisteminde 8 Eylül 1999 sonrası sigorta girişi bulunan çalışanların kademeli emeklilik talebi yeniden gündemde. Emeklilikte Adalet Derneği yönetimi, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nda Bakan Yardımcısı Ahmet Aydın ile bir görüşme gerçekleştirerek taleplerini aktardı. Görüşmenin ardından 1999 sonrası sigortalılar için yaş ve prim gününün işe giriş tarihine göre kademeli biçimde artırılmasını öngören model yeniden tartışılmaya başlandı. Ancak kamuoyunda paylaşılan yaş ve prim tabloları henüz yürürlükte olan bir düzenleme değil; EMADDER’in talebi ve olası düzenlemeye ilişkin beklentilerden oluşuyor.
Kademeli emeklilik için Bakanlıkta görüşme yapıldı
EMADDER yönetimi, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nda Bakan Yardımcısı Ahmet Aydın ile bir araya geldi.
Dernek tarafından görüşmenin ardından yapılan açıklamada, 8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olanların yaşadığı sorunların ve kademeli emeklilik taleplerinin Bakanlık yetkililerine aktarıldığı belirtildi.
EMADDER, görüşmede yalnızca taleplerin değil, sosyal güvenlik sistemine yönelik çözüm önerilerinin de gündeme getirildiğini ifade etti.
Bu görüşme, 2000 sonrası sigorta girişi bulunanların uzun süredir gündemde tuttuğu kademeli emeklilik tartışmasını yeniden hareketlendirdi.
2000 sonrası sigortalılar için hangi model talep ediliyor?
Kademeli emeklilikte öne çıkan model, sigorta başlangıç yılı ilerledikçe yaş ve prim şartının da kademeli şekilde yükselmesini öngörüyor.
EMADDER’in talebine göre 9 Eylül 1999 ile 2000 yılı arasında ilk kez sigortalı olan kadınların 43, erkeklerin 45 yaşında ve 6.400 prim günüyle emekli olabilmesi isteniyor.
2001 girişlilerde ise yaş şartının kadınlarda 44, erkeklerde 46 olması ve 6.475 prim günü aranması talep ediliyor.
Sonraki yıllarda yaşın birer, prim gününün ise 75’er gün artırılması öneriliyor.
Kademeli emeklilik yaş ve prim tablosu
EMADDER’in talep ettiği tablo şu şekilde:
| Sigorta başlangıcı | Kadın | Erkek | Prim günü |
|---|---|---|---|
| 09.09.1999 - 2000 | 43 yaş | 45 yaş | 6.400 |
| 2001 | 44 yaş | 46 yaş | 6.475 |
| 2002 | 45 yaş | 47 yaş | 6.550 |
| 2003 | 46 yaş | 48 yaş | 6.625 |
| 2004 | 47 yaş | 49 yaş | 6.700 |
| 2005 | 48 yaş | 50 yaş | 6.775 |
| 2006 | 49 yaş | 51 yaş | 6.850 |
| 2007 | 50 yaş | 52 yaş | 6.925 |
| 2008 | 51 yaş | 53 yaş | 7.000 |
Bu tablo mevcut emeklilik mevzuatını değil, derneğin talep ettiği kademeli emeklilik modelini gösteriyor.
EYT sonrası kademeli emeklilik talebi büyüdü
3 Mart 2023 tarihinde yürürlüğe giren EYT düzenlemesinin ardından 8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olan birçok çalışan kapsam dışında kaldığını belirterek kademeli emeklilik talebini gündeme taşıdı.
Bu kesim, sigorta başlangıç tarihleri arasındaki kısa farkların emeklilik yaşında daha büyük farklılıklara yol açtığını savunuyor.
EMADDER’in Bakanlık görüşmesi de bu taleplerin doğrudan yetkililere aktarılması açısından dikkat çeken bir gelişme oldu.
Ancak şu aşamada kademeli emeklilik konusunda kabul edilmiş veya yürürlüğe girmiş yeni bir yasa bulunmuyor.
2027 yılında kademeli emeklilik çıkar mı?
Kademeli emeklilik tartışmasında 2027 yılı da gündeme geldi.
SGK Uzmanı Ersin Bayav, 1999-2008 arasında sigorta başlangıcı bulunanların beklediği düzenleme için 2027 yılını işaret ederek, sürecin başladığını ve gelecek yıl bir düzenleme çıkabileceğini düşündüğünü söyledi.
Bayav’ın değerlendirmesine göre olası model EYT’den farklı olabilir ve herkesin aynı anda emekli edilmesi yerine işe giriş tarihine göre kademeli geçiş uygulanabilir.
Ancak bu değerlendirme uzman görüşü niteliğinde ve 2027 yılı için açıklanmış kesin bir takvim bulunmuyor.
300-400 bin kişinin etkilenebileceği ifade edildi
Ersin Bayav, olası kademeli emeklilik düzenlemesinin hayata geçirilmesi halinde 1999-2008 arasında sigorta girişi bulunan yaklaşık 300-400 bin kişinin sisteme dahil olabileceğini ifade etti.
Bu rakam da mevcut durumda resmî bir düzenleme kapsamını değil, uzman tarafından yapılan değerlendirmeyi yansıtıyor.
Kademeli emeklilik konusunda bundan sonraki süreçte Bakanlık ve TBMM’den gelecek olası adımlar yakından takip edilecek.
