“Terörsüz Türkiye” sürecinde yeni bir aşamaya geçiliyor. 7595 sayılı Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun kapsamında oluşturulan Takip ve Değerlendirme Kurulu, 24 Ağustos 2026 Pazartesi günü Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında ilk toplantısını gerçekleştirecek. Toplantıda kurulun çalışma usul ve esaslarının yanı sıra silah bırakma ve fesih sürecinin ihtiyaçları doğrultusunda oluşturulabilecek alt komisyonların ele alınması bekleniyor. Kurul, ilgili bakanlıklar ile güvenlik kurumları arasında koordinasyonun sağlanmasında merkezi rol üstlenecek.
Terörsüz Türkiye sürecinde ilk toplantının gündemi ne olacak?
Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde yapılması planlanan ilk toplantının en önemli gündem maddelerinden biri, sürecin sahadaki uygulamasının nasıl takip edileceği olacak. Cevdet Yılmaz daha önce yaptığı açıklamada, kurulun çalışma usul ve esaslarıyla birlikte silah bırakma ve fesih sürecinin ihtiyaçlarına yönelik alt komisyonların masaya yatırılacağını duyurdu. Kurumlar arasında koordinasyon gerektiren başlıkların da toplantıda değerlendirilmesi öngörülüyor. Böylece “Terörsüz Türkiye” sürecinde bundan sonraki aşamaların hangi mekanizmalar üzerinden yürütüleceğine ilişkin ilk kapsamlı yol haritasının şekillenmesi bekleniyor.
Takip ve Değerlendirme Kurulu’nda kimler yer alıyor?
Kanuna göre Takip ve Değerlendirme Kurulu’na Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlık ediyor. Kurulda Adalet Bakanı, Dışişleri Bakanı, İçişleri Bakanı ve Millî Savunma Bakanı ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Millî Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri bulunuyor. İhtiyaç duyulması halinde farklı kamu kurum ve kuruluşlarının temsilcileri ile gerekli görülen kişilerin de toplantılara davet edilmesi mümkün. Kurul aynı zamanda süreç kapsamında yürütülen çalışmaların uygulanmasını takip edecek, gelişmeleri değerlendirecek ve gerektiğinde alt komisyonlar oluşturabilecek.
| Kuruldaki görev | Temsil |
|---|---|
| Başkan | Cumhurbaşkanı Yardımcısı |
| Üye | Adalet Bakanı |
| Üye | Dışişleri Bakanı |
| Üye | İçişleri Bakanı |
| Üye | Millî Savunma Bakanı |
| Üye | Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri |
| Üye | MİT Başkanı |
| Üye | MGK Genel Sekreteri |
Silah teslimi ve doğrulama mekanizması masada
İlk toplantıda ele alınması beklenen önemli başlıklardan biri, silah bırakma sürecinin sahada nasıl takip edileceği. Kanun kapsamında örgüt mensuplarının beraberlerinde getirdikleri veya beyan ettikleri silah, mühimmat, araç, gereç ve diğer malzemelerin kayıt altına alınması öngörülüyor. Uygulamaya ilişkin usul ve esasların ise güvenlik kurumlarının görüşleri alınarak İçişleri Bakanlığı ile Millî Savunma Bakanlığı tarafından belirlenmesi gerekiyor. Kurulun oluşturabileceği alt komisyonların, teslim sürecinin takibi ve kurumlar arası koordinasyon konusunda görev üstlenmesi bekleniyor.
Adli süreçlerde 5 ve 10 yıllık erteleme düzenlemesi
7595 sayılı kanun, belirlenen şartların gerçekleşmesi halinde soruşturma, kovuşturma ve kesinleşmiş cezaların infazına yönelik geçici hükümler de içeriyor. Kapsamdaki suçlarda cezanın niteliğine göre 5 veya 10 yıllık erteleme mekanizması öngörülüyor. İnfaz ertelemesi konusunda yetki ise kurul veya oluşturulacak alt komisyonlarda değil, infaz hâkiminde bulunuyor. Erteleme süresi içerisinde yeni bir terör suçu işlenmesi durumunda kararın kaldırılması ve hukuki sürecin yeniden işletilmesi öngörülüyor. Kanundaki bu hükümler, sürecin hukuki boyutunun ilk toplantının ardından oluşturulabilecek ihtisas çalışmalarında önemli yer tutacağını gösteriyor.
Hangi suçlar düzenlemenin dışında tutuluyor?
Kanunda bazı suçlar için açık istisnalar bulunuyor. Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu, düzenlemedeki erteleme hükümlerinin dışında bırakılıyor. Ayrıca 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren belirli suçlar da istisna kapsamında bulunuyor. Bu nedenle düzenleme, kanunun kapsamına giren herkes için otomatik ve aynı sonucu doğuran bir uygulama niteliği taşımıyor. Dosyaların suçun niteliği, ceza miktarı ve kanunda belirtilen diğer şartlara göre ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekiyor.
MGK kararı sonrası 6 aylık süreç başlayacak
Kanun Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiş durumda. Ancak kanundaki bazı soruşturma, kovuşturma ve infaz ertelemesi hükümlerinin uygulanabilmesi için PKK/KCK ve bağlantılı oluşumların fiili varlığının sona erdiğinin ve silahların teslim edildiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi gerekiyor. Bu tespitin Millî Güvenlik Kurulu kararıyla teyit edilerek Resmî Gazete’de yayımlanması şartı aranıyor. Söz konusu teyidin ardından düzenlemeden yararlanmak isteyenler için 6 aylık başvuru süresi devreye girecek. Başvuruların Cumhuriyet başsavcılıklarına veya kurul tarafından görevlendirilen kurumlara yapılması öngörülüyor.
Terörsüz Türkiye sürecinde bundan sonra ne olacak?
Takip ve Değerlendirme Kurulu yalnızca ilk toplantıyla sınırlı bir yapı olmayacak. Kanun, kurulun süreci dönemsel olarak değerlendirmesine, gözlem sonuçlarını incelemesine ve gerekli görülmesi halinde adli, idari veya yasal düzenleme taleplerinde bulunmasına imkân tanıyor. Kurul ayrıca çalışmaları konusunda TBMM’yi düzenli şekilde bilgilendirecek. Meclis bünyesinde de faaliyetleri izleyecek bir İzleme Komisyonu oluşturulması öngörülüyor. Bu nedenle 24 Ağustos’taki ilk toplantı, “Terörsüz Türkiye” sürecinde yalnızca teknik bir başlangıç değil, bundan sonraki uygulama ve koordinasyon mekanizmasının şekillenmesi açısından kritik önem taşıyor.
