Aynı pozisyonda oynuyor olmaları, stoperleri aynı şeyleri yapmak zorundaymış gibi değerlendirmeye itemez. Futbolda yapılan en büyük analiz hatalarından biri, her stoperi aynı teraziye koymak. Çünkü modern futbolda stoper tanımı artık tek bir rolden oluşmuyor; sistemle, partnerle ve oyun planıyla birlikte anlam kazanan çok katmanlı bir pozisyon haline geldi.
Bugün stoper demek sadece topu uzaklaştıran, ceza sahasında ayakta kalan oyuncu demek değildir. Aynı zamanda alan savunmak, oyunu yönlendirmek, savunma hattını organize etmek ve geçiş anlarını yönetmek demektir. Bu yüzden bir stoperi değerlendirirken ilk sorulması gereken soru şudur: Bu oyuncudan ne isteniyor. Üçlü savunmada ortadaki stoper ile dörtlü savunmada sağ stoperin görevi aynı değildir. Aynı oyuncu bir yapıda elit görünürken, başka bir sistemde sıradan hatta problemli hale gelebilir. Sorun çoğu zaman oyuncunun kalitesi değil, rol uyumsuzluğudur.
Modern futbolda artık net ve istikrarlı stoper profilleri vardır. Savunma odaklı stoper, oyun kurucu stoper, süpürücü stoper ve denge stoperi gibi.
Savunma odaklı profil fiziksel olarak güçlüdür, hava toplarında etkilidir, ceza sahasını iyi savunur ancak topla ilişkisi sınırlıdır. Bu oyuncuya sürekli oyun kurma rolü vermek hem oyuncuya hem takıma zarar verir.
Oyun kurucu stoper uzun pası, baskı altında çözüm üretebilmesi ve oyunu yönlendirmesiyle öne çıkar. Fiziksel zaafları olabilir ve bu profilden maksimum verim almak için yanına atletik ve agresif bir partner koymak gerekir.
Süpürücü stoper hızlıdır, arkaya atılan topları temizler ve yüksek savunma hattının sigortasıdır.
Denge stoperi ise her şeyi belli bir seviyede yapar. Elit bir özelliği yoktur ama çok fazla hata da yapmaz. Doğru partnerle birlikte çok değerli hale gelir.
Asıl mesele bireysel performans değil, eşleşmelerdir. Savunmalar tek tek oyuncularla değil, rollerin birbiriyle kurduğu ilişkiyle kazanılır. İki tane aynı profili yan yana koyduğunda biri mutlaka sırıtır. İki pasör stoperle geçiş savunması yapamazsın. İki ağır stoperle yüksek hat kuramazsın. Oyuncunun neyi iyi yaptığı kadar, takımın neye ihtiyaç duyduğunu doğru okumak gerekir.
Bu bağlamda Batagov ve Nwaiwu ikilisi, modern stoper eşleşmesini anlamak için net bir örnek sunar. Günümüzde yaygın olan ayağı iyi değilse kötü stoper algısı, bu ikili üzerinden kolayca çürütülebilir. Ayağı iyi olmak bir avantajdır ama stoperlik için tek ve belirleyici kriter değildir. Hatta bazı yapılarda bu özellik abartıldığında savunma dengesi bozulur.
Batagov, topa daha yakın olan, pas kalitesiyle oyunu başlatabilen, çizgiye açılarak oyunu genişletebilen bir profildir. Oyun kurulumunda sorumluluk alır ve savunma hattını rahatlatır. Nwaiwu ise alanı savunan, geçişleri temizleyen, fiziksel üstünlüğüyle savunmayı ayakta tutan merkez sigortadır. Ondan beklenen oyunu hızlandırmak değil, oyunu durdurmaktır.
Nwaiwu’nun fiziksel kapasitesi, topsuz oyundaki hareketliliği ve oyun okuma becerisi onu bu rol için üst düzey bir profile dönüştürür. Üçlü savunmada ortadaki stoper olarak görev alması tesadüf değildir. Topla katkısı sınırlı olabilir, özellikle uzun paslarda istikrar sorunu yaşayabilir. Ancak bu, onun kötü bir stoper olduğu anlamına gelmez. Doğru bağlamda kullanıldığında savunmanın en değerli parçası haline gelir.
Sorun, Nwaiwu’dan Batagov’un yaptıklarını beklediğinde başlar. Aynı şekilde Batagov’dan Nwaiwu gibi ceza sahasını tek başına savunmasını beklersen yapı tamamen çöker. İyi stoper diye bir kavram yoktur. Doğru sistemde, doğru rolde kullanılan stoper vardır.
