Depozito Makinelerine Atılan Şişelerin Yolculuğu İlk Kez Görüntülendi
Türkiye’de 1 Temmuz itibarıyla hayata geçirilen Depozito Yönetim Sistemi ile vatandaşlar, üzerinde DOA logosu bulunan plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarını iade ederek depozito bedelini dijital cüzdanlarına alabiliyor. Sistemin başlamasıyla birlikte en çok merak edilen sorulardan biri de depozito makinelerine atılan şişelerin nereye gittiği oldu. Sakarya’daki geri dönüşüm tesisinde görüntülenen süreçte, makinelerden toplanan ambalajların tesise gelişinden sayımına, preslenmesinden balya haline getirilmesine ve geri dönüşüm şirketlerine gönderilmesine kadar tüm aşamalar ortaya kondu.
Şişelerin İlk Durağı Geri Dönüşüm Tesisi
Depozito makinelerine bırakılan ambalajlar, ilk olarak DOA araçlarıyla geri dönüşüm tesislerine taşınıyor. Sakarya’daki tesiste plastik şişeler, cam ambalajlar ve alüminyum kutular ayrı ayrı teslim alınıyor. Tesise ulaşan ambalajların sayımı yapılıyor ve her biri kayıt altına alınıyor. Böylece vatandaşların sisteme dahil ettiği her ambalaj, geri dönüşüm sürecine resmi olarak girmiş oluyor. Bu aşama, depozito iade sisteminin takip edilebilirliği açısından büyük önem taşıyor.
Ambalajlar Bant Sistemine Alınıyor
Tesise gelen plastik, cam ve alüminyum ambalajlar daha sonra özel bant sistemine yükleniyor. Bant üzerinde ilerleyen atıklar, presleme aşamasına hazırlanıyor. Bu süreçte özellikle plastik şişeler sıkıştırılarak hacim olarak çok daha az yer kaplayacak hale getiriliyor. Depozito makinelerine tek tek atılan şişeler, tesiste toplu şekilde işlenerek geri dönüşüm zincirinin bir sonraki aşamasına taşınıyor.
Plastik Şişeler Büyük Balyalara Dönüşüyor
Geri dönüşüm tesisinde en dikkat çeken aşamalardan biri presleme işlemi oluyor. Bant sisteminden geçen plastik şişeler, makineler aracılığıyla sıkıştırılarak büyük balyalar haline getiriliyor. Bu işlem sayesinde yüzlerce, hatta binlerce ambalaj daha kolay taşınabilir ve depolanabilir hale geliyor. Sıkıştırılan atıklar, makinenin diğer tarafından balya formunda dışarı çıkıyor. Böylece vatandaşların iade ettiği şişeler, geri dönüşüm için düzenli bir yapıya kavuşturuluyor.
Otel ve Restoranlardan Gelen Ambalajlar da Sistemde
DOA sistemi yalnızca bireysel kullanıcılarla sınırlı kalmıyor. Oteller, restoranlar, kafeler ve toplu tüketim noktalarından gelen ambalajlar da aynı geri dönüşüm sürecine dahil ediliyor. Bu işletmelerden gelen atıklara etiketler takılıyor. Bu etiketler, ilgili işletmelerin dijital cüzdan bilgilerini temsil ediyor. Atıklar alınıyor, QR kodları okutuluyor ve ardından makineye gönderiliyor. Gelen ambalaj miktarına göre işletmelerin dijital cüzdanlarına bakiye aktarılıyor.
Bir Balyada Yaklaşık 15 Bin Pet Şişe Var
Tesiste oluşturulan plastik balyalar, sistemin büyüklüğünü ortaya koyuyor. Her bir balyada yaklaşık 15 bin pet şişe bulunduğu belirtiliyor. Bu da tek bir balyanın yaklaşık 15 bin TL’lik depozito karşılığına denk geldiği anlamına geliyor. Binlerce şişenin tek bir balyada toplanması, hem geri dönüşüm sürecini kolaylaştırıyor hem de ambalajların ekonomiye yeniden kazandırılması için önemli bir adım oluşturuyor.
Son Durak Yeniden Üretim Süreci
Preslenerek balya haline getirilen ambalajlar, sürecin sonunda geri dönüşüm şirketlerine gönderiliyor. Plastik, cam ve alüminyum atıklar burada ham maddeye dönüştürülerek yeniden üretim sürecine kazandırılıyor. Böylece vatandaşların depozito makinelerine bıraktığı ambalajlar çöpe gitmek yerine yeni ürünlerin üretiminde kullanılabilecek değerli bir kaynağa dönüşüyor. Sistem, hem çevre kirliliğinin azaltılmasına hem de ekonomiye katkı sağlanmasına yardımcı oluyor.
DOA Uygulaması Nasıl Çalışıyor?
Depozito Yönetim Sistemi’nde vatandaşlar, üzerinde DOA logosu bulunan plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarını depozito iade makinelerine bırakıyor. Mobil uygulama üzerinden dijital cüzdan oluşturan kullanıcıların hesabına, iade edilen her uygun ambalaj için depozito bedeli aktarılıyor. Biriken bakiyeler daha sonra sistem üzerinden kullanılabiliyor. Uygulamanın temel amacı, geri dönüşüm oranını artırmak ve çevreye bırakılan ambalaj miktarını azaltmak olarak öne çıkıyor.
Depozito makinelerine atılan şişelerin yolculuğu, sistemin yalnızca iade noktasında bitmediğini gösteriyor. Vatandaşların teslim ettiği ambalajlar önce tesislere taşınıyor, ardından sayılıyor, ayrıştırılıyor, presleniyor ve balya haline getiriliyor. Son aşamada ise geri dönüşüm şirketlerine gönderilerek yeniden ham maddeye dönüştürülüyor. DOA uygulamasıyla milyonlarca ambalajın çöpe gitmeden ekonomiye kazandırılması hedefleniyor.
