Finansal sistemde önleme dönemi resmen başladı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın dijital kumar uyarılarının ardından kamu bankaları eş zamanlı harekete geçti. Ziraat Bankası, VakıfBank ve Halkbank, mobil uygulamalar başta olmak üzere tüm dijital kanallarından “Şans Oyunları” sekmesini kaldırdı. Adım, “Sanal Ortamda Yasa Dışı Bahis, Şans Oyunları ve Kumarla Mücadele Eylem Planı” kapsamında finansal sistem üzerinden erişimi sınırlamayı hedefliyor.
Tek tuşla para devri bitti
Daha önce limit kısıtı olmadan hızlı transfer imkânı sunan altyapı kapatıldı. Yeni uygulamayla hem yasa dışı kumarın önü kesilmek isteniyor hem de yasal platformlara gidiş geliş zorlaştırılıyor. Bankacılık kaynakları, kullanıcı davranışlarının daha yakından izleneceğini belirtiyor.
Kredi notu düşecek, “makul şüphe” devrede
Düzenlemenin en çarpıcı başlığı ise kredi tarafı. Şans oyunu sitelerine düzenli para aktaranlar “kumar bağımlısı” profiline alınacak. Bu profildekilerin kredi notu aşağı çekilecek; ihtiyaç, taşıt ve konut kredilerinde onay ihtimali azalacak. Bankalar, “makul şüphe” ilkesi gereği çekilen kredinin de kumarda kullanılabileceği varsayımıyla kara liste sürecini başlatabilecek.
Özel bankalarda geçiş süreci sürüyor
Kamu bankalarının hamlesine karşın özel bankalarda şimdilik transferler devam ediyor. Ancak düşük işlem ücretiyle yapılan bu ödemelerin de yakın dönemde yeniden düzenlenmesi bekleniyor. Sektör temsilcileri, uygulamanın yaygınlaşmasının an meselesi olduğu görüşünde.
Kumarın sosyo‑ekonomik faturası ağır
Yeşilay ve YEDAM verileri, mücadelenin neden sertleştiğini ortaya koyuyor. Kumar bağımlılığının ekonomiye yıllık maliyeti yaklaşık 40 milyar dolar. Başvuranların büyük bölümü lise ve üzeri eğitim düzeyinde; kumara başlama yaşı ortalaması 21,41. İlk tercih çoğunlukla spor bahisleri ve çevresel etki yüksek: Danışanların %75’inin yakın çevresinde de kumar alışkanlığı bulunuyor.
Yeni dönem genişleyecek mi?
Yetkililer, finansal önlemlerin tek başına yeterli olmayacağını, eğitim ve farkındalık adımlarının da güçlendirileceğini vurguluyor. Kamu bankalarıyla başlayan sürecin, özel bankalar ve fintech ekosistemine yayılması bekleniyor.
