Küresel ekonomik görünüm, enerji fiyatları, faiz politikaları ve iklim koşulları pamuk fiyatlarının yönü üzerinde belirleyici olmaya devam ediyor.
Yıla 0,60 dolar seviyesinden başlayan pamuğun libre fiyatı, yıl içinde jeopolitik riskler ve arz endişeleriyle yükselerek ağustos ayında 0,9374 dolara kadar çıktı. Ancak eylül ayında sert satışların etkisiyle yüzde 15,7 gerileyen fiyatlar, ayı 0,7852 dolardan tamamladı.
Böylece pamuk, Eylül 2022’den bu yana en hızlı aylık düşüşünü kaydederken yıl başına göre yüzde 30 değer kazanmış oldu.
Pamuk fiyatları eylülde yüzde 15,7 geriledi
Pamuğun libre fiyatı eylül ayında yüzde 15,7 düşerek Eylül 2022’den bu yana en sert aylık kaybını yaşadı.
Pamuk, Eylül 2022’de yüzde 24,6 değer kaybetmişti.
Ocak ayında yüzde 1,7 gerileyen fiyatlar, sonraki aylarda jeopolitik riskler ve hava koşullarına ilişkin endişelerle dalgalı bir yükseliş göstermişti. Ağustos ayında 0,9374 dolara kadar çıkan pamuk fiyatı, eylül sonunda 0,7852 dolara geriledi.
Yüksek faizler pamuk talebini baskılıyor
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, pamuktaki düşüşün başlıca nedenlerinden birinin küresel ekonomik büyümeye yönelik endişeler olduğunu söyledi.
Ergezen, yüksek faiz oranlarının ekonomik büyümeyi yavaşlatacağı beklentisinin pamuk talebine ilişkin kaygıları da artırdığını belirtti.
Pamuk fiyatlarındaki düşüşün ABD Merkez Bankası’nın faiz artırımı yaptığı döneme denk geldiğine dikkat çeken Ergezen, eylül ayındaki satışlarda bu gelişmenin etkili olduğunu ifade etti.
Yıl başından bu yana yüzde 30 değer kazandı
Eylül ayındaki sert düşüşe rağmen pamuk fiyatları yıl başına göre hâlâ yukarıda bulunuyor.
Yıla 0,60 dolardan başlayan pamuğun libre fiyatı, eylül sonunda 0,7852 dolar seviyesinde gerçekleşti.
Bu da yıl başından eylül sonuna kadar yaklaşık yüzde 30’luk değer artışına işaret etti.
Ergezen, yıl genelinde pamuk fiyatlarının yüksek seyretmesinde petrol fiyatlarındaki artışın da etkili olduğunu belirtti. Petrol fiyatlarının yüksek kalmasıyla polyester gibi sentetik elyafların maliyetinin artacağı ve bunun pamuk talebini destekleyebileceği beklentisinin fiyatları yukarı taşıdığı ifade edildi.
El Nino ve muson yağışları arzı etkiledi
Pamuk fiyatlarında yıl boyunca iklimsel gelişmeler de etkili oldu.
Zafer Ergezen, El Nino etkisinin ve Hindistan’da muson yağışlarının azalmasının pamuk arzı üzerinde olumsuz baskı oluşturduğunu söyledi.
Bu gelişmelerin yılın başından itibaren fiyatlamalara yansıdığını belirten Ergezen, eylül ayında görülen sert düşüşü ise kâr satışları ve talep endişeleriyle ilişkilendirdi.
Çin’den gelen talep beklentileri karşılamadı
Rabobank Kıdemli Tahıllar ve Yağlı Tohumlar Analisti Owen Wagner de pamuk talebinin küresel büyüme ile yakından ilişkili olduğuna dikkat çekti.
Wagner, pamuk talebinin güçlü kalabilmesi için küresel ekonomide yaklaşık yüzde 3 büyümenin önemli bir eşik olarak görüldüğünü belirtti.
Yüksek enerji fiyatlarının küresel büyümeyi baskılaması nedeniyle bu yıl pamuk talebinde güçlü bir artış görülmesinin zor olabileceğini ifade etti.
Ucuz Brezilya pamuğu fiyatları baskıladı
Saxo Capital Emtia Strateji Başkanı Ole Hansen ise pamuk fiyatlarının son aylarda petrol ve petrokimya fiyatlarındaki artış, ABD’de mahsul görünümünün bozulması ve Çin’in yeniden alım yapacağı beklentisiyle yükseldiğini söyledi.
Ancak eylül ayında görünümün değiştiğini belirten Hansen, daralan iplik üretim marjları, zayıf siparişler ve uygun fiyatlı Brezilya pamuğunun bol bulunmasının tekstil üreticilerini yüksek fiyatlardan alım yapmaktan uzaklaştırdığını ifade etti.
Çin’den gelen talebin beklentileri karşılamamasının da pamuk fiyatları üzerindeki baskıyı artırdığı belirtildi.
