Raporda Türkiye’nin havası en kirli ili Iğdır olurken, en temiz hava değerine sahip il ise Kırklareli olarak açıklandı. Üç büyükşehir arasında ise en yüksek partikül madde seviyesi İzmir’de kaydedildi.
Türkiye’nin Havası En Kirli ve En Temiz İlleri Açıklandı
Türk Toraks Derneği Çevre Sorunları ve Akciğer Sağlığı Çalışma Grubu tarafından açıklanan veriler, hava kirliliğinin yalnızca çevresel bir sorun olmadığını, aynı zamanda doğrudan halk sağlığını etkileyen önemli bir risk başlığı olduğunu gösterdi. Raporda özellikle sanayileşme, trafik yoğunluğu, ısınma sistemleri ve bazı bölgelerde deprem sonrası enkaz kaldırma çalışmalarının hava kalitesi üzerinde etkili olduğu vurgulandı. Türkiye genelinde ölçülen PM 10 değerlerinin sağlık açısından dikkatle izlenmesi gerektiği belirtilirken, uzmanlar çevre politikalarının sağlıkta eşitlik ilkesiyle ele alınması gerektiğine dikkat çekti.
Üç Büyükşehirde En Kirli Hava İzmir’de Ölçüldü
Raporda İstanbul, Ankara ve İzmir’in partikül madde PM 10 ortalamaları ayrı ayrı paylaşıldı. Türkiye’nin nüfus yoğunluğu en yüksek şehirleri arasında yer alan bu üç kentte hava kalitesi, trafik yoğunluğu, sanayi faaliyetleri, yapılaşma ve enerji kullanımı gibi faktörlerden doğrudan etkileniyor.
Verilere göre üç büyükşehir arasında en yüksek PM 10 değeri İzmir’de ölçüldü. İzmir’in 41,81 PM değeriyle İstanbul ve Ankara’nın üzerinde yer alması dikkat çekti. Ankara’da bu değer 39,35 PM olarak açıklanırken, İstanbul’da ise 36,88 PM seviyesi kaydedildi. Bu tablo, büyükşehirlerde hava kirliliğinin sadece nüfus yoğunluğu ile değil, şehir planlaması ve çevresel faktörlerle de yakından bağlantılı olduğunu ortaya koydu.
Büyükşehir PM 10 Düzeyi
İstanbul 36,88
Ankara 39,35
İzmir 41,81
Havası En Kirli 10 İl Belli Oldu
Türk Toraks Derneği’nin paylaştığı 2025 yılı verilerine göre, Türkiye’de partikül madde PM 10 düzeyinin en yüksek ölçüldüğü il Iğdır oldu. Iğdır’da PM 10 düzeyi 118,17 olarak kaydedildi. Iğdır’ı Malatya ve Osmaniye takip etti.
Depremden etkilenen bazı illerin de listenin üst sıralarında yer alması dikkat çekti. Malatya, Kahramanmaraş ve Hatay gibi illerde hava kalitesinin düşük çıkmasında, sanayi faaliyetlerinin yanı sıra deprem sonrası süreçlerin de etkili olabileceği raporda değerlendirildi.
Sıra İl PM 10 Düzeyi
1 Iğdır 118,17
2 Malatya 111,73
3 Osmaniye 111,23
4 Kahramanmaraş 97,4
5 Hatay 89,35
6 Ağrı 69,09
7 Hakkari 62,26
8 Mersin 58,29
9 Şırnak 57,96
10 Bursa 57,08
Havası En Temiz 10 İl Listede Yer Aldı
Raporda Türkiye’de en düşük partikül madde PM 10 düzeyine sahip iller de açıklandı. Buna göre Kırklareli, 22,46 PM değeriyle Türkiye’nin havası en temiz ili oldu. Kırklareli’ni Artvin, Bayburt, Sinop ve Bingöl takip etti.
Karadeniz Bölgesi’nden Artvin, Sinop, Rize ve Bartın’ın en temiz iller listesinde yer alması dikkat çekti. Bu illerde daha düşük sanayi yoğunluğu, doğal alanların fazlalığı ve hava sirkülasyonunun etkili olduğu değerlendiriliyor. Ancak raporda en temiz illerde dahi Dünya Sağlık Örgütü referans değerlerinin aşıldığına dikkat çekilmesi, hava kalitesi sorununun ülke genelinde izlenmesi gereken bir başlık olduğunu ortaya koydu.
Sıra İl PM 10 Düzeyi
1 Kırklareli 22,46
2 Artvin 24,02
3 Bayburt 24,85
4 Sinop 25,14
5 Bingöl 25,41
6 Rize 26,74
7 Karabük 27,95
8 Kırşehir 28,4
9 Isparta 29,43
10 Bartın 30,00
Uzmanlardan Sağlıkta Eşitlik Vurgusu
Türk Toraks Derneği Çevre Sorunları ve Akciğer Sağlığı Çalışma Grubu Başkanı Doç. Dr. Nilüfer Aykaç, hava kirliliğinin toplumun her kesimini aynı şekilde etkilemediğine dikkat çekti. Aykaç, çocuklar, yaşlılar, kronik akciğer ve kalp hastalığı bulunan bireyler ile sosyoekonomik açıdan dezavantajlı grupların çevresel kirlilikten daha ağır etkilendiğini belirtti.
Açıklamada çevre politikalarının yalnızca ekolojik denge üzerinden değil, halk sağlığı ve sosyal devlet anlayışıyla birlikte ele alınması gerektiği vurgulandı. Türkiye’nin hava kalitesi haritası, şehirlerin çevresel yükünü ortaya koyarken, temiz hava hakkının toplum sağlığı açısından ne kadar kritik olduğunu bir kez daha gündeme taşıdı. Okurlar, yaşadıkları kentteki hava kalitesini takip ederek çevresel duyarlılığın artmasına katkı sunabilir.
