Kalandar coşkusu Karadeniz’de yeniden hayat buluyor
Karadeniz’in yüzyıllardır süregelen yeni yıl geleneği Kalandar, bölge halkının kültürel belleğinde yerini korumaya devam ediyor. Özellikle Trabzon ve çevresinde yılın ilk ayının başlangıcını simgeleyen Kalandar, kültürel etkinlikler, geleneksel kıyafetler ve paylaşma ritüelleri eşliğinde her yıl büyük bir coşkuyla kutlanıyor.
Yılın ilk gecesinde ve gününde çeşitli kıyafetlerle yapılan canlandırmalar, ev ev gezilerek yapılan gösteriler, yöresel yemekler, horonlar ve şarkılar eşliğinde kutlanan Kalandar, hem geçmişi yaşatıyor hem de yeni kuşaklara kültürel mirası aktarıyor.
Koncoloz’dan gelin kıyafetine: Geleneksel ritüeller canlandırılacak
Kalandar gecesinde bölge halkı, köklü geleneklere uygun şekilde koncoloz, ayı, dede, asker, gelin, köylü kadın gibi karakterlerin kostümlerini giyiyor. Bu renkli karakterler ev ev gezerek hem eğlendiriyor hem de eski yılın uğursuzluklarını kovduklarına inanılıyor.
Yine bu özel gecede "çanta atma" olarak bilinen gelenekte, ip ucuna bağlanmış çantalar gizlice komşu kapılarına bırakılıyor. Komşular da bu çantayı içi hediyeler, kuruyemiş ya da meyvelerle doldurarak geri iade ediyor. Bu süreçte kimliğin gizli kalması için ilginç kıyafetler tercih ediliyor.
Araklı’da halka açık etkinlik: Horonlar, tiyatrolar, paylaşılan sofralar
Trabzon’un Araklı ilçesinde doğa ve eko-turizm işletmesi sahibi İsmail Güven, Kalandar kutlamalarını geleneklere uygun şekilde yaşatmak adına özel bir program hazırladıklarını belirtti. 10 Ocak’ta halka açık ve ücretsiz olarak düzenlenecek etkinlikte;
Geleneksel kıyafetlerle ev gezmeleri,
Açık alanda kaynatılacak mısır kazanları,
Paylaşım sofrası,
Kemençe eşliğinde horonlar,
Tiyatro ve sahne performansları yer alacak.
Güven, “Amacımız yalnızca eğlenmek değil; komşuluk, dostluk ve birlikte üretip paylaşma kültürünü yeniden canlandırmak,” diyerek, bu değerlerin yaşatılmasının önemine dikkat çekti.
“Bereket paylaşınca gelir” inancı yaşatılıyor
Organizasyon sorumlularından Safinaz Kader Güven ise Kalandar gecesinin inanç boyutuna da dikkat çekti. Yörede “Ne kadar çok paylaşırsan, yıl o kadar bereketli geçer” inancının hâlâ yaşatıldığını belirten Güven, “İnsanlar hayvanına fazladan yem verir, komşusuna fazladan yemek taşır. Paylaşmak, bereketin anahtarıdır,” dedi.
Kemençeden davula, zurnadan tiyatro gösterilerine kadar her detayın düşünüldüğü etkinlikte, görsel ve kültürel anlamda renkli sahnelerin yaşanması bekleniyor.
Güven, etkinlikte kar yağışı olmaması ihtimaline karşı İstanbul’dan getirilecek yapay karla da Kalandar gecesinin atmosferini tam anlamıyla yaşatmak istediklerini söyledi