Trabzon’da Faruk Başaran Bilim ve Sanat Merkezi’nde öğrenim gören üç lise öğrencisi, kalp krizi vakalarındaki müdahale sürecinden yola çıkarak yarı otonom kalp masajı cihazı geliştirdi. Fizik öğretmeni Mehmet Ali Koçaslan’ın koordinatörlüğünde geçen yıl başlayan çalışma tamamlanırken, öğrencilerin geliştirdiği proje TÜBİTAK yarışmasında Türkiye üçüncülüğü elde etti.
Cihaz, kalp masajı sırasında sağlık personelinin kontrolünü koruyacak şekilde tasarlandı. Sistem ayrıca doktor kontrolünde ilaç uygulamasını destekleyecek ve müdahale sırasında elde edilen verilerin raporlanmasına imkan sağlayacak şekilde geliştirildi.
Kalp masajı ve ilaç uygulamasını aynı sistemde topladılar
Proje yürütücülerinden Yomra Fen Lisesi öğrencisi Ayşe Dede, cihazın kalp masajı sırasında ilaç enjeksiyonuna ve müdahale sürecinin kontrol edilmesine imkan sağlayan bir mekanizmaya sahip olduğunu söyledi.
Cihazın yarı otonom olarak geliştirildiğini belirten Dede, vakaların farklılık göstermesi nedeniyle sağlık personelinin sistem üzerindeki kontrolünün devam ettiğini ifade etti.
Dede, “Onları beyne, makinemizi ise fiziksel işe koyduk. Kumanda sistemimiz yardımıyla sağlık personeli cihazımızın yaptığı hareketleri kontrol ediyor” dedi.
Hem pille hem elektrikle çalışabiliyor
Ayşe Dede, piyasada kalp masajı yapan cihazların bulunduğunu ancak geliştirdikleri sistemin yerli, ekonomik ve daha kapsamlı bir model olduğunu belirtti.
Cihazın hem pille hem de elektrikle çalışabildiğini ifade eden Dede, müdahale sırasında hastadan elde edilen verilerin raporlanarak doktora iletilebildiğini söyledi.
Dede, “Sağlık çalışanlarının işini kolaylaştırmak ve bütün süreci stabilize ederek olabildiğince fazla hayat kurtarmayı hedefledik” ifadelerini kullandı.
Yazılımını lise öğrencisi hazırladı
Proje yürütücülerinden Akçaabat Fen Lisesi öğrencisi Utku Taha Hanedan, cihazın yazılımını hazırladığını ve sistemi geliştirmek için yeni fikirler üzerinde çalıştığını belirtti.
Yomra Fen Lisesi öğrencisi Elif Bilge İyi ise projeyle TÜBİTAK yarışmasında Türkiye üçüncülüğü kazandıklarını söyledi.
İyi, özellikle Karadeniz’in zorlu coğrafyasında sağlık ekiplerinin iş yükünü azaltmaya ve acil müdahale süreçlerine katkı sağlamaya odaklandıklarını ifade etti.
