“Bizde böyle büyük bir adam ölmedi”
Bir milletin yasını, başka bir milletin evladı böyle anlatmıştı 88 yıl önce.
10 Kasım 1938
Saat dokuzu beş geçiyor.
Dolmabahçe Sarayı’ndan yükselen acı haber, yalnızca Türkiye’nin değil, dünyanın da hafızasına kazınıyor.
Cumhuriyet’in kurucusu, Türk milletinin bağımsızlık mücadelesinin önderi Gazi Mustafa Kemal Atatürk hayata gözlerini yumuyor.
Bir millet ağlıyor,
Sokaklar sessizliğe bürünüyor.
İnsanların yüzünde tarifsiz bir hüzün, yüreklerinde derin bir boşluk var.
Çünkü kaybedilen yalnızca bir devlet başkanı değil; yokluklar içinden bir devlet çıkaran, bağımsızlığı bir milletin karakteri hâline getiren bir lider.
İşte o günlere ilişkin anlatılan bir hatıra, aradan geçen yıllara rağmen hâlâ insanın yüreğine dokunuyor.
Rivayete göre, İstanbul Üniversitesi’nde görev yapan Alman bir profesör, Atatürk’ün ölüm haberini okulda iken alır.
Öğrencilerin derin üzüntüsünü görünce derse girip girmemekte tereddüt eder.
Sonunda derse girer, öğrencilerin çok üzgün olduğunu görür.
Bu durum karşısında ne yapacağına bir türlü karar veremez.
Üniversite rektörünü arar ve şu soruyu yöneltir,
“Hocam öğrenciler çok üzgün. Bu durumda bugün ders yapmayacağım. Ne yapmamı tavsiye edersiniz?”
Rektörün cevabı kısa ama anlamlıdır,
“Sizin memleketinizde büyük bir adam öldüğünde ne yapılırsa siz de onu yapın.”
Alman profesörün cevabı ise hafızalara kazınır.
“Bizde bugüne kadar böyle büyük bir adam ölmedi ki…”
Bu konuşmanın kelimesi kelimesine yaşandığını doğrulayan bağımsız bir belge bulunmasa da, anlatının taşıdığı anlam açıktır.
Atatürk’ün büyüklüğü, yalnızca kendi milletinin gözünde değil, onu tanıyan ve yaptıklarını değerlendiren tüm dünya insanının hafızasında da yer edinmiştir.
Çünkü bazı insanlar yaşadıkları çağın ötesine geçer.
Mustafa Kemal Atatürk, böyle bir tarihî şahsiyettir.
Birinci Dünya Savaşı’nın ardından işgal altındaki bir ülkede, milletinin bağımsız yaşayabileceğine inanan bir dünya lideriydi.
Umutsuzluğun hâkim olduğu günlerde milletine güvenen bir devlet adamıydı.
Samsun’dan başlayan mücadeleyi Amasya’dan Sivas’a oradan Erzurum’dan Ankara’ya taşıdı.
Kurtuluş Savaşı’nın ardından yeni bir devletin kuruluşuna öncülük etti.
Üstelik mücadelesini yalnızca cephede kazanılan zaferlerle sınırlamadı.
Eğitimden hukuka, ekonomiden bilime kadar pek çok alanda değişimin önünü açtı.
İnkılaplar, devrimler yaptı.
Türk milletinin çağdaş dünyada kendi kimliğiyle, kendi iradesiyle var olmasını hedefledi.
Elbette tarihî şahsiyetler yaptıkları işler, aldıkları kararlar ve bıraktıkları miras üzerinden değerlendirilir.
Atatürk’ün tarihimizdeki yerini anlamak için de duyguların yanında tarihî gerçeklere bakmak gerekir.
Fakat 10 Kasım’ın bize hatırlattığı bir gerçek var.
Bir insanın büyüklüğü, yalnızca hayattayken gördüğü saygıyla değil, ölümünden sonra da fikirlerinin, eserlerinin ve mücadelesinin yaşamaya devam etmesiyle ölçülür.
Aradan 88 yıl geçti.
Atatürk aramızda değil ama onu yaşıyoruz.
Fakat kurduğu Cumhuriyet, açtığı yol ve bağımsızlık düşüncesi hâlâ Türkiye’nin ortak tarihinin en önemli parçaları arasındadır.
Bugün o Alman profesöre atfedilen sözleri yeniden hatırlarken asıl üzerinde durmamız gereken, bir yabancının ne söylediğinden çok, Atatürk’ün neden böylesine derin bir iz bıraktığıdır.
Çünkü Atatürk’ü anlamak, yalnızca onu anmak değildir.
Bağımsızlığın kıymetini bilmek, bilime değer vermek, aklı ve eğitimi önemsemek, Cumhuriyet’in sorumluluğunu taşımaktır.
10 Kasım, yalnızca bir matem günü değildir.
Aynı zamanda bir hatırlama, anlama ve düşünme günüdür.
Aramızdan ayrılışının üzerinden 88 yıl geçse de Atatürk’ün adı, Türk milletinin bağımsızlık iradesiyle birlikte yaşamaya devam ediyor, edecektir de.
Ve belki de bu hatıranın bize bıraktığı en anlamlı mesaj şudur,
Büyük insanlar öldüklerinde yalnızca bir milletin değil, bütün insanlığın hafızasında yer edinir.
Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü saygı, minnet, şükran ve rahmetle anıyoruz.
