1975, Trabzon’un en hareketli dönemleri, Trabzonspor şampiyonluklara gidiyor. Ekonomimiz canlı. Avrupa’da makineleşmenin ürünleri doğuya yeni, yeni geliyor. En fazla ihracatı İran ve Irak yapıyor.

Trabzon Limanına inen traktörler, buzdolapları ve çamaşır makineleri, koyun ve inekler kamyonlarla birlikte Ortadoğu’ya taşınıyor.

200 yıl önce başlayan ticaret, 1970 ve sonrasında tam anlamıyla zirveye çıkmıştı.

İran’a çalışan kamyoncular ve şirketler Trabzon’un en fazla kazananları ve en fazla vergi verenleri idi.

Transgür, Ulusoy, Kalafatoğlu ve Urallar o dönemin parmakla gösterilen şirketleri.

Trabzon Limanı altın yumurtlayan tavuk. Kamyoncu esnafı, zaman, zaman bu ticareti suistimal de etti.

Trabzon Limanından yüklenen traktörlerin Erzurum ve Kelkit gibi bölgelerden tarla sürüp sonradan İran’a ulaştırıldıkları iddia edildi.

1979 İran İslam Devriminden sonra ticaret durmadı ama yavaşladı. 1990’lı yıllarda ve sonrasında tamamen durdu.

1997 yılında Necmettin Erbakan iktidara geldiğinde, İran’da Cumhurbaşkanı Rafsancani idi.

Ankara ziyaretinde Trabzon Limanı gündeme gelmiş ve ticaretin yeniden başlayacağı iddia edilmesine rağmen Ankara Sincan’daki Kudüs’e destek gecesi sebebiyle ilişkiler gerilmiş, İran zaman içinde bütün ticaretini Batum ve Poti limanlarına kaydırmıştı.

Ortadoğu’da zaman, zaman İran ile aramız limoni olsa da iki Müslüman ülkeyiz. İran’ın başında evinde Türkçe konuşan bir Cumhurbaşkanı var.

Türkiye olarak bizler de Amerika ile birlikte İsrail’in saldırılarına maruz kalan İran’ın hep yanında olduk.

Savaşın durması için Cumhurbaşkanımız Erdoğan ile Dışişleri Bakanı Hakan Fidan büyük bir çaba harcıyorlar.

Amerika ve İsrail’in saldırılarında İran’ın dini liderini kaybetmesine rağmen pes etmemesi, bütün Ortadoğu için önemlidir. Çünkü İran düşerse, sıra Türkiye’ye gelecektir.

Irak’tan aldılar, hedefleri biraz İran’dan, biraz da Türkiye’den toprak alıp İsrail’in etrafını güvenli hale getirecek büyük Kürdistan, diğer adıyla da Büyük İsraili inşa etmektir.

İran için Trabzon çok önemli dedim. Çünkü 200 yıllık bir ticaret var.

Trabzon’da İran konsolosluğu var. Hem de Vali İskenderpaşa’nın uzun süre oturduğu ev konsolosluk hizmeti veriyor.

Dün yeni İran konsolosuna hayırlı olsuna gittik.

Üstad ilahiyatçı yazar Mustafa Yazıcı, Avrasya Basın Birliği Genel Başkanı Mustafa Durmuş, TAKA Gazetesi İcra Kurulu Başkanı Zeki Sancak ve İstanbul Dernekler Federasyonunun Trabzon ofis sorumlusu ile yeni Başkonsolos ve ekibi ile güzel bir sohbet yaptık.

Ticaretin bir an önce başlaması gerektiğini söylerken, Trabzon Başkonsolosluğunun bu köprüyü yeniden kurmada önemli katkısı olacağına inandığımı ifade ettim.

Güzel bir ziyaret ve güzel bir sohbet oldu.

Önümüzdeki günlerde, KTÜ’de Farisi ile ilgili bir konferans düzenlenecek.

Ayrıca, Avrasya Basın Birliği İranlı sanatçıları Trabzon’da ağırlayacak. Ne diyeyim darısı, ihracat ve ithalatta.

Yeni konsolosa hayırlı olsun diyoruz.