Kendimizi ifade etmenin birçok yolu var. Bunun en başında da üzerine anlam elbisesini giydirilen kelimeler/kavramlar geliyor.

Kelimeler/kavramlar bir yandan anlam boyutuyla duygu ve düşüncelerimizi ifade etmeyi sağlarken bir yandan da kullanıldıkları ölçekte hem bireysel hem de toplumsal yaşantının teşhisinde ön ayak oluyorlar.

Kelimeler ve kavramlar hem bireyin hem de toplumun kimliğini yansıtan cansız canlılardır.

Cansızdırlar fakat, canlı bir hücre gibi kullanıldığı dilin ve kültürün ruh halini ifşa ederek ortaya çıkarırlar.

Hatırlayanlarımız olacaktır. Türk Dil Kurumu 2024 yılında ilk kez başlattığı uygulamayla yılın kelimesi/kavramını açıklıyor. Geçtiğimiz günlerde 2025 yılının kelimesi açıklandı.

Halk oylamasına katılanlar; Dijital vicdan

Vicdanı körlük

Çorak

Eylemsiz merhamet ve

Tek tipleşme arasından, 2025 yılının kelimesi, kavramı arasından "Dijital vicdan"ı yılın kelimesi olarak seçti. Arapça kökenli "Vicdan" ile Fransızca kökenli dijitalin birleşmesiyle ortaya "Dijital" vicdan çıktı.

Türk Dil Kurumu sözlüğünde "Vicdan" kişiyi kendi davranışları hakkında bir yargıda bulunmaya iten, kişinin kendi ahlak değerleri üzerine dolaysız ve kendiliğinden yargılama yapmasını sağlayan duygu olarak tanımlanırken, dijital ise sayısal, sanal olarak tanımlanıyor.

Çağımızda dijitalin hayatımıza girdiği günden bugüne vicdan ne kadar da bir ihtiyaç haline geldi.

Hatta en fazla ihtiyaç duyulan duygu da diyebiliriz.

Evet, dijital ile birlikte kelimenin anlamı yeni bir yola evrildi.

Dijitale indirgenmiş bir çaba aslından bir kaçışın ifadesidir. Üzerine sorumluluk almayıp 0 ve 1'den ibaret bir dünyada var olma mücadelesidir.

Dijital vicdan, vicdanın anlam elbisesinin çıkarılmış halidir.

Bir diğer ifadeyle vicdana yüklenen asıl anlama ihanettir.

Dijital vicdan hem bireysel hem de toplumsal olaylar karşısında sorumluluk almak istemeyen ya da sanal bir sorumluluk almaya çalışanların sığındığı bir limandır.

Bu limanda vicdan sızlar vicdan ölür, ortadan kalkar.

Dijital vicdan, "vicdansız" bir haldir. Vicdanı, yani, etten kemikten önce yaratılmış insan olmanın gereği ve de ispatı o müstesna güzel duyguyu, makinelerin, mekanik şeylerin, ele geçirmemesi dileğiyle, kıymetli okurlarımızın yeni yılını canıgönülden kutluyorum.

Peki sizin 2025 senesini hangi kelimenizle uğurladınız?

Muhabbetle